Tập đoàn TTHGroup | 0948 956 622 Đặt lịch khám

Cúm A là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm A gây ra, có khả năng lây lan nhanh và dễ bùng phát thành dịch, đặc biệt vào thời điểm giao mùa. Trẻ nhỏ là nhóm đối tượng dễ mắc bệnh và có nguy cơ gặp biến chứng nếu không được theo dõi, chăm sóc đúng cách. Điều đáng lo ngại là không phải trường hợp cúm A nào cũng khởi phát bằng những cơn sốt cao. Vì vậy, cha mẹ cần nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường để đưa trẻ đi khám kịp thời, tránh bỏ lỡ thời điểm can thiệp phù hợp.

Cúm A là gì? Vì sao trẻ nhỏ dễ mắc bệnh?

Cúm A là bệnh truyền nhiễm đường hô hấp do các chủng virus cúm A gây ra, phổ biến như A/H1N1 và A/H3N2. Virus có thể lây truyền chủ yếu qua các giọt bắn đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện hoặc thông qua việc tiếp xúc với bề mặt có chứa virus rồi đưa tay lên mắt, mũi, miệng.

Trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi, có nguy cơ mắc cúm và gặp biến chứng cao hơn do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện. Những yếu tố khiến bệnh dễ lây lan ở trẻ bao gồm:

  • Trẻ thường xuyên tiếp xúc gần với bạn bè tại trường học, nhà trẻ và khu vui chơi.
  • Thói quen đưa tay lên mắt, mũi, miệng làm tăng nguy cơ tiếp xúc với virus.
  • Hệ miễn dịch chưa phát triển hoàn thiện, khả năng chống lại tác nhân gây bệnh còn hạn chế.
  • Trẻ chưa biết cách tự bảo vệ bản thân khi tiếp xúc với người mắc bệnh.

Cúm A không đơn thuần là cảm lạnh thông thường. Trong một số trường hợp, bệnh có thể tiến triển nặng, gây viêm phổi, viêm tai giữa, viêm cơ tim, viêm não hoặc làm trầm trọng thêm các bệnh lý nền.

Dấu hiệu nhận biết cúm A ở trẻ: Không chỉ có sốt cao!

Nhiều phụ huynh thường nghĩ rằng trẻ mắc cúm A sẽ sốt cao ngay từ đầu. Tuy nhiên, biểu hiện của bệnh có thể khác nhau tùy theo độ tuổi, tình trạng sức khỏe và mức độ nhiễm virus.

Cha mẹ cần chú ý những dấu hiệu sau:

  • Sốt hoặc thay đổi thân nhiệt: Trẻ có thể sốt đột ngột, sốt nhẹ hoặc thậm chí không sốt rõ rệt. Không nên chỉ dựa vào nhiệt độ cơ thể để đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh.
  • Ho, sổ mũi, nghẹt mũi: Trẻ có thể ho khan, ho có đờm, hắt hơi, chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi kéo dài.
  • Mệt mỏi, uể oải: Trẻ ít vận động, kém linh hoạt, ngủ nhiều hơn bình thường, không còn hứng thú với các hoạt động thường ngày.
  • Biếng ăn, bú kém: Trẻ nhỏ có thể bỏ bú, bú ít hơn, ăn uống kém hoặc quấy khóc bất thường.
  • Đau họng, đau đầu, đau cơ: Trẻ lớn có thể than đau đầu, đau họng, đau nhức cơ thể hoặc cảm thấy ớn lạnh.
  • Rối loạn tiêu hóa: Một số trẻ có thể xuất hiện tình trạng nôn ói, đau bụng hoặc tiêu chảy kèm theo các triệu chứng hô hấp.

Đặc biệt, ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, biểu hiện cúm A đôi khi không điển hình. Trẻ có thể chỉ bú kém, ngủ li bì, quấy khóc hoặc thay đổi hành vi. Vì vậy, cha mẹ cần quan sát tổng thể tình trạng của trẻ thay vì chỉ chú ý đến cơn sốt.

Những dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm: Cần đưa trẻ đi khám ngay!

Một trong những sai lầm thường gặp là cha mẹ chỉ đưa trẻ đến bệnh viện khi sốt cao liên tục. Trên thực tế, mức độ nguy hiểm của cúm A không chỉ phụ thuộc vào nhiệt độ mà còn được đánh giá qua nhịp thở, khả năng ăn uống, mức độ tỉnh táo và các biểu hiện toàn thân.

Đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện một trong những dấu hiệu cảnh báo sau:

  • Thở nhanh, thở khó, thở rút lõm lồng ngực hoặc thở bất thường.
  • Môi, đầu ngón tay hoặc da tím tái.
  • Trẻ li bì, khó đánh thức, lơ mơ hoặc co giật.
  • Bỏ bú, không uống được, nôn liên tục hoặc có dấu hiệu mất nước như tiểu ít rõ rệt.
  • Đau ngực, đau cơ dữ dội hoặc tình trạng yếu mệt bất thường.
  • Sốt hoặc ho đã thuyên giảm nhưng sau đó quay trở lại và nặng hơn.

Đặc biệt, trẻ dưới 3 tháng tuổi khi có nhiệt độ từ 38°C trở lên cần được đưa đi khám ngay, không tự ý theo dõi và điều trị tại nhà.

Lưu ý: Nếu trẻ có biểu hiện khó thở, tím tái, co giật hoặc rối loạn ý thức, cha mẹ cần đưa trẻ đi cấp cứu ngay, không chờ trẻ xuất hiện thêm triệu chứng khác.

Trẻ mắc cúm A có thể gặp những biến chứng nào?

Phần lớn trẻ mắc cúm A có thể hồi phục sau vài ngày đến khoảng 1–2 tuần. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể diễn tiến nặng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, trẻ có bệnh lý nền hoặc hệ miễn dịch suy yếu.

Các biến chứng cần lưu ý bao gồm:

  • Viêm phổi: Đây là một trong những biến chứng đáng lo ngại, có thể gây khó thở, suy hô hấp và cần điều trị tại bệnh viện.
  • Viêm tai giữa: Trẻ có thể đau tai, quấy khóc, sốt kéo dài hoặc chảy dịch tai.
  • Viêm xoang: Có thể xuất hiện khi tình trạng nhiễm trùng đường hô hấp kéo dài hoặc có bội nhiễm.
  • Biến chứng thần kinh: Một số trường hợp hiếm gặp có thể xuất hiện viêm não, co giật hoặc rối loạn ý thức.
  • Làm nặng bệnh lý nền: Cúm A có thể khiến tình trạng hen phế quản, bệnh tim mạch hoặc các bệnh mạn tính khác trở nên nghiêm trọng hơn.

Do đó, việc phát hiện sớm, thăm khám và theo dõi đúng cách đóng vai trò quan trọng trong quá trình điều trị và hạn chế biến chứng.

Cha mẹ cần làm gì khi nghi ngờ trẻ mắc cúm A?

Khi trẻ xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ cúm A, cha mẹ cần bình tĩnh và thực hiện những biện pháp chăm sóc phù hợp:

  • Đưa trẻ đi thăm khám: Bác sĩ sẽ đánh giá triệu chứng, tình trạng hô hấp và chỉ định xét nghiệm khi cần thiết để xác định nguyên nhân gây bệnh.
  • Theo dõi thân nhiệt và nhịp thở: Không chỉ đo nhiệt độ, cha mẹ cần chú ý xem trẻ có thở nhanh, thở khó, mệt mỏi hoặc bú kém hay không.
  • Bổ sung đủ nước và dinh dưỡng: Cho trẻ bú mẹ hoặc uống sữa phù hợp với độ tuổi, chia nhỏ bữa ăn nếu trẻ mệt và ăn uống kém.
  • Vệ sinh mũi họng đúng cách: Có thể sử dụng nước muối sinh lý theo hướng dẫn phù hợp để hỗ trợ làm sạch dịch tiết đường hô hấp.
  • Cho trẻ nghỉ ngơi: Đảm bảo môi trường sinh hoạt thông thoáng, sạch sẽ, tránh khói thuốc và các tác nhân gây kích ứng đường hô hấp.
  • Sử dụng thuốc theo chỉ định: Thuốc hạ sốt, thuốc kháng virus hoặc các loại thuốc khác cần được sử dụng theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Không tự ý dùng kháng sinh vì kháng sinh không có tác dụng tiêu diệt virus cúm.

Đặc biệt, thuốc kháng virus có thể mang lại hiệu quả tốt hơn khi được sử dụng sớm, nhất là trong vòng 48 giờ đầu kể từ khi xuất hiện triệu chứng. Tuy nhiên, với những trường hợp bệnh nặng, tiến triển hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định điều trị ngay cả khi đã qua khoảng thời gian này.

Cha mẹ tuyệt đối không tự ý mua thuốc điều trị cúm A cho trẻ hoặc áp dụng các phương pháp truyền miệng chưa được kiểm chứng.

Cách phòng ngừa cúm A cho trẻ trong mùa cao điểm

Phòng bệnh chủ động là giải pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc cúm A và hạn chế khả năng lây lan trong cộng đồng.

Cha mẹ nên thực hiện những biện pháp sau:

  • Tiêm vắc xin cúm hằng năm: Đây là biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc cúm và hạn chế bệnh diễn tiến nặng. Trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên nên được tiêm phòng cúm theo khuyến cáo của cơ sở tiêm chủng.
  • Rửa tay thường xuyên: Hướng dẫn trẻ rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi tiếp xúc với các bề mặt công cộng.
  • Đeo khẩu trang đúng cách: Khuyến khích trẻ đủ độ tuổi và có khả năng sử dụng an toàn đeo khẩu trang khi đến nơi đông người hoặc khi tiếp xúc với người có triệu chứng hô hấp.
  • Giữ môi trường sống thông thoáng: Thường xuyên vệ sinh nhà cửa, đồ chơi và các vật dụng trẻ tiếp xúc hằng ngày.
  • Hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh: Không để trẻ tiếp xúc gần với người đang có biểu hiện ho, sốt, sổ mũi.
  • Tăng cường dinh dưỡng và giấc ngủ: Đảm bảo chế độ ăn phù hợp với độ tuổi, ngủ đủ giấc và duy trì hoạt động thể chất hợp lý.

Nếu trẻ có biểu hiện nghi ngờ cúm A, cha mẹ nên cho trẻ nghỉ học, hạn chế tiếp xúc với người khác và đưa trẻ đi khám khi cần thiết để được hướng dẫn chăm sóc phù hợp.

Chủ động thăm khám – Bảo vệ sức khỏe của trẻ trong mùa cúm A

Cúm A có thể khởi phát với những triệu chứng khá giống cảm lạnh thông thường, nhưng cũng có khả năng diễn tiến nhanh và gây ra những biến chứng nguy hiểm ở trẻ nhỏ.

Vì vậy, cha mẹ không nên chủ quan hay chờ đến khi trẻ sốt cao mới đưa đi bệnh viện. Những thay đổi dù nhỏ như bú kém, mệt mỏi, thở nhanh, ngủ li bì hoặc quấy khóc bất thường cũng cần được quan tâm và đánh giá đúng mức.

Khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc cúm A, hãy chủ động đưa trẻ đến cơ sở y tế để được bác sĩ thăm khám, tư vấn và điều trị kịp thời.

Đừng chờ đến khi trẻ sốt cao mới lo lắng! Nhận biết sớm dấu hiệu bất thường và thăm khám đúng thời điểm chính là cách cha mẹ chủ động bảo vệ sức khỏe của con trong mùa cúm A.

-------------------------------------
BỆNH VIỆN ĐA KHOA TTH VINH

Số 105 Lý Thường Kiệt, P.Thành Vinh, Nghệ An
Zalo: https://zalo.me/2264646732505716268
Youtube: https://www.youtube.com/@benhvienakhoatthvinh
TikTok:https://www.tiktok.com/@tthvinh.hospital
Trực cấp cứu 24/7: 02386.627.888
CSKH: 0948.95.66.22